Μανώλης Κλινάκης (1933-2026)

Αποχαιρετούμε έναν υπέροχο άνθρωπο. Έναν αγωνιστή της ζωής, που μαζί με τη γενιά των παππούδων μας κράτησαν ζωντανή την ελληνική ύπαιθρο. Αποχαιρετούμε τον συντοπίτη μας, τον άνθρωπο που είχε όλα εκείνα τα χαρίσματα του καλού και αγαθού ανθρώπου.

Ήταν Ιανουάριος του 1933, όταν η μάνα Γη άκουσε το πρώτο κλάμα του Μανώλη Κλινάκη. Όταν έκανε τα πρώτα του βήματα σε αυτή τη γωνιά του πλανήτη. Από τότε, σε εποχές δύσκολες, με καθημερινό αγώνα, με μόχθο και υπομονή, αλλά πάντα με αισιοδοξία και πίστη, ο κυρ Μανώλης έχτισε το δικό του σπιτικό, τη δική του ζωή, τον δικό του κόσμο.

Και αυτή η περπατησιά του -για 93 συνεχή έτη- άφησε το δικό της αποτύπωμα. Ένα αποτύπωμα που δεν σβήνει. Γιατί αυτό είναι που μένει τελικά από έναν άνθρωπο: η παρακαταθήκη του. Όσα δίδαξε με τη ζωή του, με τη στάση του, με το παράδειγμά του. Και αυτή η παρακαταθήκη περνά στις επόμενες γενιές.

Τι μας δίδαξε, λοιπόν, ο μπάρμπα Μανώλης στην επίγεια διαδρομή του;

• Μας έδωσε το πρότυπο του καλού και αγαθού ανθρώπου. Ένιωθε κανείς ότι μέσα του υπήρχαν όλα εκείνα τα δώρα του ανθρώπου στην πιο καθαρή, στην αρχική τους μορφή: η καλοσύνη, η αγάπη, η πραότητα.
• Μας δίδαξε ότι πρέπει να είμαστε κοντά στον άνθρωπο. Κοντά στο πρόβλημα και στις ανάγκες του. Με καρτερία, με υπομονή και με διάθεση προσφοράς.
• Μας δίδαξε ότι μια κοινωνία δεν έχει ανάγκη από εντάσεις και αντιπαλότητες. Ότι τα περισσότερα πράγματα μπορούν να λυθούν με συζήτηση, με διάλογο και με καλή διάθεση. Γιατί στο τέλος της ημέρας, αυτό που μένει είναι ο άνθρωπος και η σχέση του με τον συνάνθρωπό του.
• Μας δίδαξε, τέλος, ότι πρέπει να είμαστε κοντά στην Εκκλησία, ακόμα και όταν γύρω μας όλα μοιάζουν να αποσαθρώνονται. Να είμαστε εκεί, με πίστη σε αυτό που βρίσκεται πέρα και πάνω από τον άνθρωπο. Με πίστη σε Εκείνον που δίνει νόημα στη ζωή και παρηγοριά στην απώλεια.

Και θα σταθούμε λίγο ακόμη στους καρπούς του κυρ Μανώλη. Στην οικογένειά του.

Ακόμα κι αν δεν ξέραμε τίποτα για τον ίδιο, η εικόνα των παιδιών του θα ήταν αρκετή για να μας πει πολλά γι’ αυτόν. Γιατί τα παιδιά είναι, πολλές φορές, ο καθρέφτης της πορείας ενός ανθρώπου. Και μέσα από αυτά βλέπουμε τις αξίες, τις αρχές, την αγάπη και την παιδεία που τους κληροδότησε.

Το περπάτημά του στην επίγεια ζωή είχε αξιοπρέπεια. Είχε σεμνότητα. Είχε ένα μεγαλείο που δύσκολα, πραγματικά, συναντά κανείς.

Και ίσως αυτό να είναι το μεγαλύτερο μάθημα που μας αφήνει σήμερα.

Ότι δεν χρειάζεται να κάνεις θόρυβο για να αφήσεις πίσω σου ένα μεγάλο αποτύπωμα.

Αρκεί να ζήσεις με ανθρωπιά.

Μαζί με τον αγαπητό μας μπάρμπα Μανώλη, έρχεται και το τέλος μιας εποχής.

Μιας εποχής ανθρώπων που είχαν αποθέματα δύναμης. Που γνώρισαν δυσκολίες και στερήσεις, αλλά δεν λύγισαν. Που υπερνικούσαν κάθε εμπόδιο με υπομονή, εργατικότητα και πίστη. Ανθρώπων που κράτησαν ζωντανά τα χωριά μας, την ελληνική ύπαιθρο, τις αξίες και τις παραδόσεις αυτού του τόπου.

Ο Μανώλης ήταν ένας από αυτούς.

Και γι’ αυτό η απουσία του δεν είναι μόνο μια απώλεια για την οικογένειά του. Είναι μια απώλεια για όλους μας.

Όμως οι άνθρωποι σαν τον Μανώλη δεν φεύγουν πραγματικά.

Μένουν μέσα στους ανθρώπους που αγάπησαν. Μένουν στα παιδιά τους, στην οικογένειά τους, στους φίλους και στους συντοπίτες τους. Μένουν στις πράξεις τους, στις κουβέντες τους, στις μνήμες που άφησαν πίσω τους.

Και κυρίως μένουν ως παράδειγμα.

Κυρ Μανώλη,

σε αποχαιρετούμε με βαθιά συγκίνηση, αλλά και με ευγνωμοσύνη.

Σε ευχαριστούμε για όσα μας δίδαξες χωρίς ποτέ να χρειαστεί να τα διακηρύξεις.

Για την καλοσύνη σου.
Για την πραότητά σου.
Για την αξιοπρέπειά σου.
Για τη δύναμη και την πίστη σου.

Καλό σου ταξίδι.

Ας είναι ελαφρύ το χώμα που θα σε σκεπάσει.